Cari fazla kurtarmadı

Türkiye 2009’daki kriz yılından sonra ilk kez aylık bazda cari fazla verdi. Buna karşın 2.9 milyar dolarlık para çıkışı nedeniyle rezervler 847 milyon dolar azaldı. Kaynağı belirsiz para girişi de yetmedi.

Cari fazla kurtarmadı
12 Kasım 2015 Perşembe 11:45

Recep Erçin
[email protected]

Eylül ödemeler dengesi raporu açıklandı. Rapora göre Türkiye ekonomisi 2009 kriz yılından bu yana ilk kez 95 milyon dolarlık cari fazla verdi. Ödemeler dengesi tablosuna baktığımızda Ağustos ayı cari işlemler verisinin de revize edildiği görüldü. Buna göre Ağustos’ta 163 milyon dolar açık verilmişken, revize sonrası 27 milyon dolarlık cari fazla oluştu. Buna göre, Türkiye ekonomisi son aylardaki dış ticaret daralması nedeniyle 2 aydır cari fazla vermiş oldu.

EN BÜYÜK KAÇIŞ
Ancak ödemeler dengesi tablosunu incelediğimizde cari fazla verilmesinin Türkiye ekonomisinin yapısal bir sorununun ortadan kalkmış olmasından kaynaklanmadığı görülüyor. Eylül ayını ele aldığımızda toplamda 95 milyon dolar cari fazla verildi. Net hata noksan kalemine baktığımızda 1 milyar 980 milyon dolarlık kaynağı belirsiz para girişi oldu. Buna karşın rezervler 847 milyon dolar azaldı. Çünkü Eylül ayında finans hesabında izlenen sıcak para kaçışı 2 milyar 922 milyon dolara çıktı. Bu tutar 2015 yılı genelindeki en büyük para çıkışı olarak kayıtlara geçti.

9 AYLIK PUSLU TABLO
Cari fazla verilmesine karşın rezervlerin erimesi para çıkışının hızlanmasından kaynaklandı. Verileri incelediğimizde yine cari fazla verilen Ağustos ayında da aynı durumun yaşandığı görülüyor.
Ocak-Eylül dönemindeki 9 aylık tabloya baktığımızda son derece belirsiz bir durum söz konusu. Buna göre söz konusu dönemde, cari işlemler açığı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 18.9 azalarak 25.5 milyar dolara geriledi. Fakat verilen açığı finanse etmek için gerekli olan dış sermayedeki azalış yüzde 67.4’e çıktı ve gelen para tutarı 8.3 milyar dolara indi. Kaynağı belirsiz para girişi ise yüzde 51.6 oranında artarak 13.4 milyar dolara çıkmasına karşın bu yeterli olmadı. Rezervlerdeki bozulma 2014’ün ilk 9 ayına göre yüzde 230’a ulaştı ve 3.7 milyar dolarlık rezerv kaybı gerçekleşti.

EKONOMİ YAVAŞLAMA EĞİLİMİNDE
Ödemeler dengesi verilerine ilişkin görüşlerine başvurduğumuz Hürriyet yazarı, ekonomist Uğur Gürses, son 2 aylık tablonun ekonomide yavaşlama eğilimine işaret ettiğini söyledi. Ancak birkaç aylık verilere bakılarak genel bir değerlendirme yapmanın doğru olmayacağını ifade eden Gürses, özellikle bayram vs. gibi tatiler nedeniyle gümrüklerin kapalı olması yüzünden ithalat ve ihracatta gözlenen yavaşlamanın verilere yansımasının söz konusu olabileceğini anlattı. Gürses ayrıca, üçüncü ve dördüncü çeyrekte ekonominin genelinde bir yavaşlama sinyali olduğunu belirtti.
ALB Forex Araştırma Uzmanı Enver Erkan da yaptığı değerlendirmede, “Ancak esas soru işaretinin yine cari dengenin finansma- nında olduğunu belirtmek gerekiyor. Net hata ve noksan kalemlerindeki belirleyici farklar önem arz ediyor’’ dedi. 

İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.