Tarım değil terör

Uzun çalışma süreleri, ağır koşullar, düşük ücretler... Mevsimlik tarım işçilerinin birçok sorunu var; ama en büyüğü iş güvenliği. İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’nin verilerine göre yıl başından beri ölen tarım emekçisi sayısı, 166

Tarım değil terör
23 Haziran 2016 Perşembe 11:34

Mehmet Bozkurt
[email protected]

Türkiye’nin dört yanından neredeyse her gün bir iş kazası haberi geliyor. Mevsimlik tarım istihdamında ölümlü kazalar ise yaz aylarında sıçrama yapıyor. Son haber 3 gün önce Elazığ’dan geldi. Yurtbaşı beldesinde Tatvan-Ankara seferini yapmakta olan trenin hemzemin geçitte yolcu minibüsüne çarpması sonucu aralarında Suriyelilerin de olduğu 9 tarım işçisi hayatını kaybetti. İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi (İSİG) nisan ayında yayınladığı raporda 2016’da 59 tarım işçisinin hayatını kaybettiğini açıklamıştı. Kuruluştan edindiğimiz bilgilere göre son rapordan Elazığ’daki faciaya kadar 107 tarım çalışanı hayatını kaybetti. 3 ayda 8’i Suriyeli, 4’ü Gürcü ve Afgan toplam 12 yabancı uyruklu tarım işçisi öldü. İSİG Meclisi’ne göre bu olayla birlikte 2016 yılında ölen tarım emekçisi sayısı 166’ya ulaştı. Son 3 yılda ise 912 tarım işçisi çeşitli iş kazalarında hayatını kaybetti.

YÜZDE 10’U ÇOCUK
Mevsimlik tarım istihdamında ölümlü kazalar, yaz aylarında adeta sıçrama yapıyor. 2015’te 405 tarım emekçisi hayatını kaybetti. Aynı yıl temmuz ayında 66 kişi öldü. Ölümlerde en büyük neden trafik kazası. Tarım sektöründe üç yılda trafik, servis kazası nedeniyle 358 emekçi hayatını kaybetti. En yaygın görülen diğer ölüm nedenleri kalp krizi, intihar, yıldırım düşmesi olarak kaydedildi. Söz konusu nedenlerle 185 kişi hayatını kaybederken, ezilme, göçük nedeniyle 183 tarım işçisi hayatını kaybetti. Kazalarda hayatını kaybeden 311 tarım işçisi 28-50 yaş aralığında. Ölenlerin yüzde 10’unu ise 18 yaş altı çocuklar oluşturuyor. Son 3 yılda meydana gelen iş cinayetlerinde 199 kadın ve 713 erkek emekçi yaşamını yitirdi.

AĞIR İŞ, DÜŞÜK ÜCRET
Mevsimlik tarım işçileri başta ulaşım olmak üzere, beslenme, barınma, eğitim ve sağlık alanlarında yaşadıkları sorunların yanı sıra, uzun çalışma süreleriyle, ağır koşullarda, düşük ücretle çalıştırılıyorlar. İşçiler iş kazalarına karşı korunamıyor. Mevsimlik tarım işçileri ile ilgili özel bir yasa yok, iş güvencesi, ekonomik ve sosyal hakları yok. Tarım işçileri dayı başı denilen aracılarla iş buluyor, aracılara para ödüyor.

GENELGE YAYINLANDI, GÖREVLER YAPILMADI
2010 yılında mevsimlik tarım işçilerinin çalışma şartlarının iyileştirilmesi için genelge yayınlandı, eylem planları yapıldı. TBMM Araştırma Komisyonunun 2015’te hazırladığı raporda “tedbirler hayata geçirilmedi, öngörülen hedeflere ulaşmada bir mesafe kat edilmedi, verilen görevler yerine getirilmedi” dedi. Oysa söz konusu genelgeye göre, mevsimlik tarım işçilerinin ulaşım, barınma ve yaşam koşullarında, sağlık bütünlüklerinin korunmasında, çocukların eğitimlerinde alınacak önlemlere ilişkin düzenlemeler yapılıyor, merkezi ve yerel idarelere özel görevler yükleniyordu. Önlemlerin uygulanmasını izlemeleri için Çalışma Bakanlığı bünyesinde kurullar oluşturulacaktı.

ÇARESİZ SURİYELİLER UCUZ İŞGÜCÜ OLDU
Elazığ’daki faciada hayatını kaybeden 9 tarım işçisinden 5’inin Suriyeli olması başka bir gerçeğe işaret etti. 2011 yılında itibaren Suriye’deki iç savaştan kaçıp Türkiye’ye sığınan Suriyeli göçmenlerin sayısı giderek arttı. 4 Mart 2016 tarihi itibariyle Göç İdaresi Genel Müdürlüğü verilerine göre Türkiye’de Geçici Koruma Yönetmeliği kapsamında koruma altına alınan 2 milyon 733 bin 284 Suriyeli bulunuyor. Bunların ancak 272 bin 670’i geçici barınma merkezlerinde yaşıyor. Suriyeliler Türkiye’nin hemen hemen her yerinde daha çok mevsimlik tarım işlerinde çalışırken, tarım dışı alanlarda çalışan Suriyeliler imalat sanayi, inşaat ve hizmet sektörlerinde işçilik yapıyor.

ÇALIŞANLAR TEPKİLİ
Suriyelilerin çalıştırılmasındaki tek sorun kaçak işçilik değil. Suriyeli sığınmacıların artık mevsimlik tarım işlerinde çalışmaya başlaması ücret ortalamasının düşmesine neden oldu. TBMM Mevsimlik Tarım İşçilerinin Sorunlarını Araştırma Komisyonu’nun raporuna göre durum şöyle: Adana civarında ücretler 34-55 TL arasında. Hangi nedenle olursa olsun (hastalık, yağış) çalışılmayan günler için ücret ödenmiyor. Suriyelilerin günlük 25-30 TL ücretle çalışmayı kabul etmeleri nedeniyle yerli işçiler fiyatları düşürme baskısıyla karşı karşıya.
Yine aynı raporda şunlara değinildi, “İşverenler yabancı işçileri ucuz işgücü olarak görmekte ve çalışma izin belgeleri olmadığı halde çalıştırmakta. Yerli işçiye göre yabancı uyrukluların daha düşük ücret ve ağır çalışma şartlarını çaresizlikten kabul ettikleri gözlemlenmekte. Bu durum hem işgücü piyasaları açısından hem de sağlık ve sosyal sorunlar açısından risklere ve hizmet sunumunda güçlüklere neden olmaktadır. Ayrıca sosyal patlamalar ve kitlesel kavgalar meydana gelebilmektedir. Yabancı uyruklu işçiler, ücretlerin düşmesine neden oldukları gerekçesiyle ülkemiz çalışanlarından tepki görmektedir.”  

İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.