Çok yakındaki uzak komşu: İran

Amerikan ambargosunun kalkmasından sonra gözler İran’a çevrildi. İşadamları, turistler, meraklılar Batı Asya’nın bu köklü ülkesinin kapısını çalıyor.

Çok yakındaki uzak komşu: İran
27 Mayıs 2016 Cuma 11:49

Doç. Dr. Cüneyt Akalın

Amerikan ambargosunun kalkmasından sonra gözler İran’a çevrildi. İşadamları, turistler, meraklılar Batı Asya’nın bu köklü ülkesinin kapısını çalıyor.
Tahran istikametindeki THY uçağı tıklım tıklım dolu... Tahsis edilen büyük “Airbus” uçağı da yetmemiş. İran ambargosunun kalkması sadece İran’ı değil, çevreyi de rahatlatmış. Uçakta başka ülkelerden işadamlarıda var. Çoğu uluslararası enerji konferansı için gelmiş Tahran’a...İstanbul’dan tanıdığım biri ise taşımacılık işinin biriken sorunlarını çözmeye gelmiş. Dünyanın büyük petrol üreticilerinden İran’da ambargonun kalkması bir rahatlama yaratmış. Reformistler bu gelişmeyi yeni devlet başkanı Hasan Ruhani’nin bir başarısı gibi sunmaya çaba gösteriyor.
Bendenizin enerji konferansı/petrol vb. gibi ilişkisi yok. Tahran’da uluslararası ilişkiler eğitimi veren bir üniversiteye davet edildim. Türkiye’yi, bölgeyi, Ortadoğu’yu anlatacağım. Koşa koşa gittim hem anlatmak hem de anlamak, öğrenmek için.

İMAM HUMEYNİ’DEN TAHRAN’A YÖNELİŞ
Tahran’ın 50 km uzağına düşen, bozkırın ortasındaki İmam Humeyni Havaalanı’nın yapımı sürüyor. Havaalanı büyük olmasına büyük ama doğrusu ya Atatürk’ün yanında sönük kalıyor. Şaşılacak bir şey yok çünkü Amsterdam Shiphol Havaalanı da, Avrupa’nın pek çok havaalanı da Atatürk’ün yanında sönük kalıyor. Ama bütün işaretler İmam Humeyni Havaalanı’nın kısa süre içinde büyüyeceğini, çok canlanacağın gösteriyor. Bu kadar petrol daha çok havaalanı kaldırır. Geniş bir bulvarla kente bağlanan havaalanının çevresini saran buğday tarlaları, kent yakınlaştıkça yerini yeşilliklere bırakıyor. Bulvarın kenarındaki rayları gösteriyorum şoföre, “metro” diyor kısaca.Tahran her şeyi piyasaya bırakmayan medeni bir kent.

TAHRAN
Kuzeyinde, tepeleri karlı, görkemli Elburz Dağları’nın yer aldığı Tahran, çukura yerleştirilmiş, düzenli geniş caddeleri ile modern bir kent. 20. yüzyılın başında başkent olmuş, Kaçarlar başkenti buraya taşımışlar. Ankara’yı andıran bir serüveni var. Trafik yoğun, Citrœn motorlu İran yapımı Pars marka arabalar dikkati çekiyor. Çevrede fazla trafik polisi görünmüyor. İstanbul-Ankara’daki gibi köprü-alt-geçitlerin yapımına yeni başlamışlar.Kavşaklarda trafik sıkışıklığı şöförlerin cambazlığı ile çözülüyor.Erburz Dağları’nın doruklarında eriyen karların suları, yolların iki tarafındaki arklarından aşağı süzülüyor. Kentin bozkıra doğru uzanan dış kesimleri daha mütevazi, ancak bir gecekondulaşma görünmüyor, sefalet görüntülerine rastlanmıyor.
Kent merkezine yaklaştıkça rejimin propaganda afişleri, duvar resimleri artıyor. İmam Humeyni ile Ali Hameney’in resimleri her yerde. Irak Savaşı’nda şehit düşenlerin resimleri de....

GÜLİSTAN KASRI
“Bazar”ın yanıbaşındaki Gülistan Kasrı Tahran’ın tarihsel çekirdeği içinde yer alıyor. Safevilerden sonra gelen Türk asıllı Kacar hanedanı başkenti Tahran’a taşımış. Kacarlardönemi bizdeki Tanzimat dönemine denk düşüyor. Gülistan Sarayı da hem Doğulu hem Batılı yapısı ile bizdeki Dolmabahçe Sarayı’nı anımsatıyor. Baba Rıza Pehlevi burada taç giymiş.
Şimdilerde müze olarak kullanılan Gülistan Kasrı’nda zengin “etnografi” bölümü dikkati çekiyor...

İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.