Umudun ve şiirin direngenliği

Sanat, edebiyat ve şiirin ülkesi yoktur. Onlar pasaportsuz bilgedirler. Aklın anahtarı ve dinlenme bahçesidirler. İnsanlar arasında, sosyal duygudaşlık yaratır ve evrensel değerlerde bir ilişki kurarlar.

Umudun ve şiirin direngenliği
18 Aralık 2015 Cuma 13:44

Metin Kaya

Sanat, edebiyat ve şiirin ülkesi yoktur. Onlar pasaportsuz bilgedirler. Aklın anahtarı ve dinlenme bahçesidirler. İnsanlar arasında, sosyal duygudaşlık yaratır ve evrensel değerlerde bir ilişki kurarlar.
Yazdıkları, şairin yaşadıkları ve düşleri olup; her dizede yaşamı bir direniş/diriliş biçimiyle sorgulayan, insani değerlere vurgu yapan anlatım tarzını, yüreğinin tılsımıyla seslendirmiştir. “Az sözle, çok şey anlatmanın” bilincini de göz ardı etmemiştir.
Küreselleşmenin insana dayattığı yabancılaşmayı, baştan çıkarıcılığa karşın yeniden bir şeyler söyleme sorumluluğu vardır şairin, yazarın... Zalimliğin karşısında durma sorumluluğu vardır. Dünyada ve ülkemizde bunun örnekleri oldukça çoktur. Tehlike karşısında bilincini yitirmişliğe, güçsüzlüğe, korkaklığa dur diyebilecek, aklın ve vicdanın üstün geleceğinin yollarını deneyen ve izah edendir şair.
Birsen Üzgeç, kendi poetikasını; metaforik imgelerle güçlendirerek, okuyucuya ulaşmanın kolay yolunu seçmiştir. Dolayısıyla şiirlerinin sesi ve resmi olmuştur.
Şairin “Papatya Zamanında Direniş” kitabındaki şiirlerini okurken; insanı, doğayı, adaleti, hümanizmi (...) çağrıştıran dizelerle karşılaşıyor insan.
“.../bir kuşun kanadındayım/gözyaşlarım eşikte/bugün ağlamak yasak/...” Şairlerin ufku sınırsızdır. Özlemlerini dillendirirken, insanı en gizemli yerinden vururlar. Bu dizeler bana Cemal Süreya’nın “özgürlüğün geldiği gün, o gün ölmek yasak” dizesini hatırlattı. Özlemlerimiz o kadar büyük ve büyüleyici ki, tüm evreni kucaklayan niteliktedir.
Şair kuştan hafif, rüzgardan hızlı olmalıdır. Pablo Neruda’yı okurken böylesine bir duygu edinmiştim. Neruda, durmadan şiirlerini yazar ve fabrikalarda, tarlalarda geniş emekçi kesimlerine okuyarak, onların onayını alırmış. Onaylanmayanları bıkmadan yeniden düzenler veya yazarmış.
“tut ki/kırdın ayağını idam sehpasının/.../sonunda çırpınmakta olsa/önce bağıracaksın zulme/.../yumma gözlerini/ağlayan bir çocuğun güzelliğini gör/gülüşlerine halaylar kur anaların/...” Şair, geçmişiyle de hesaplaşandır. “ 68 kuşağının onurlu mücadelesine” göndermede bulunarak, yaşanılanları diri tutup bu günlere taşımak istemiştir. Selam olsun o direngen/yılmayan yüreklere.
“.../yorgun gülüşleri analara bırakıyorum/.../gözyaşları silinmemiş/çocuklar gördüm köşe başlarında/.../ellerinde salçalı ekmek/güneşe bakamayan kadınlar gördüm/ışığa açılamayan perdelere sarılmış/ve acıya çıkan sokaklarında/yürüdüm bu kenti/...” Herkesin bir hikayesi vardır, denilir ya. İşte ülkemizin coğrafyasında yaşanan gerçekliğe göndermede bulunan Birsen, vicdanın sesi olmuştur bu dizelerinde.
Sanatçı, karanlığa teslim olmayandır. Direnmek onun ruhunda vardır. Her dalda sürgün verendir. Onun derdi “modernite” diye yutturulan kapitalizme, emperyalizme karşı safları sıklaştırmaktır.
Dizelerinde, egemen düzene karşı duran Lilith tavrını benimsemiş olup, toplumsal gerçekliği işaret eden muradını paylaşmış okuyucusuyla.
“ben kadınım/kesik bir çığlık/.../kocamı kapıda, sofrada/yatakta beklemişim/bilinç bir çığ gibi/indi yüreğime/ve inanç/ yıkıyor şimdi gelenekleri/paydos diyor geçmişime/evinin kadınlığına/...” Kadınlığın bir kader olmadığını, yaşamı eşit koşullarda paylaşmanın önem kazandığına göndermelerde bulunmuştur.
Kadının toplumsal değişimlerdeki rolü, izdüşümü olarak hafızalarda kalacaktır. Birsen Üzgeç’de, bu misyonu yüklenip, isyanı harlayan dizeleriyle katılıyor direnişe...
Kadın sanatçı, yazar, şairlerin bizim gibi ülkelerde karşılaştıkları zorlukları bilmekteyiz.
Kadınlarımızın daha çok yaşama dokunmaları umuduyla... 




İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.